Tyleenslang is verkrijgbaar in verschillende diameters. Maar welke diameter heb ik nodig voor een waterleiding van tyleen buiten? Welke maat tyleenslang heb ik nodig voor de beregening in de tuin? In deze blog leggen we je het graag uit.
Bij het kiezen van een tyleenslang (PE-slang) is de maatvoering een van de belangrijkste aspecten. Toch zorgt dit onderwerp vaak voor verwarring. Termen zoals buitendiameter, binnendiameter en wanddikte worden regelmatig door elkaar gehaald, terwijl ze juist essentieel zijn voor een juiste keuze. In deze blog leggen we uit hoe de maten van tyleenslangen werken en waar je op moet letten.
Hoe worden tyleenslangen gemeten?
Tyleenslangen worden vrijwel altijd aangeduid op basis van de buitendiameter. Dit is de standaard binnen de markt en betekent dat een maat zoals 25 mm of 32 mm verwijst naar de buitenmaat van de slang, niet naar de binnenmaat. Dit is belangrijk om te weten, omdat de daadwerkelijke doorstroming van water afhankelijk is van de binnendiameter. Die binnendiameter is kleiner en wordt bepaald door de wanddikte van de slang.
Buitendiameter, binnendiameter en wanddikte
De maat van een tyleenslang bestaat in feite uit drie onderdelen die met elkaar samenhangen. De buitendiameter is de vaste maat waarmee de slang wordt aangeduid. De wanddikte bepaalt hoe dik het materiaal is en heeft invloed op de sterkte. De binnendiameter is wat er overblijft voor de doorstroming van water.
Wanneer de wanddikte toeneemt, bijvoorbeeld bij een lagere SDR-waarde, wordt de binnendiameter kleiner terwijl de buitendiameter gelijk blijft. Dit betekent dat twee slangen met dezelfde maat aan de buitenkant toch een verschillende doorlaat kunnen hebben.
Waarom de juiste maat belangrijk is
De juiste maat tyleenslang kiezen is essentieel voor een goed werkend systeem. Een te kleine binnendiameter kan zorgen voor drukverlies en een verminderde waterdoorvoer. Dit merk je bijvoorbeeld bij beregening, waar sproeiers minder goed functioneren. Aan de andere kant kan een te grote maat onnodig duur zijn en minder praktisch in verwerking. Het draait dus om de juiste balans tussen capaciteit en efficiëntie.
Veelvoorkomende maten
In de praktijk worden een aantal standaardmaten het meest gebruikt. Denk hierbij aan diameters zoals 16 mm, 20 mm, 25 mm, 32 mm en 40 mm. Kleinere maten worden vaak toegepast bij druppelirrigatie en lichte beregening, terwijl grotere diameters gebruikt worden voor hoofdleidingen of situaties waar meer watertransport nodig is. De keuze hangt altijd samen met de lengte van de leiding en de gewenste wateropbrengst.
Tyleen is verkrijgbaar in de volgende maten:
- 16mm
- 20mm
- 25mm
- 32mm
- 40mm
- 50mm
- 63mm
Welke maat je kiest is afhankelijk van waar je de tyleenslang voor gaat gebruiken. Hoeft er weinig water door de leiding over een korte afstand, dan kan de diameter klein zijn. Maar wanneer er veel water doorheen moet over een lange afstand, is juist een grote diameter van groot belang.
Gevolg te kleine maat tyleen
Als je een te kleine maat van de tyleen kiest met een te geringe diameter, dan kan er niet genoeg water door de tyleenslang. Hierdoor ontstaat er drukverlies in de tyleenslang. het gevolg hiervan is dat er onvoldoende water met onvoldoende druk aan het einde van de leiding naar buiten komt. Hoe hoger de druk in de leidingen en hoe langer de afstand van de tyleenslang, hoe groter ook het drukverlies is.
Gevolg te grote maat tyleen
Als je een te grote maat van de tyleen kiest met een te grote diameter, geeft dit nooit direct een probleem. Daarom adviseren we je bij twijfel een diameter tyleenslang groter te kiezen om problemen te voorkomen.
Juiste maat tyleen
Het berekenen van de juiste diameter van de tyleenslang, is afhankelijk van het drukverlies, de lengte, het hoogteverschil en het materiaal. Als er bij jou hoogteverschil van toepassing is, kun je aanhouden dat 1 meter hoogteverschil 0,1 Bar drukverschil oplevert.
Bij een lengte van de tyleenslang van ongeveer 30 meter, is het drukverlies 0,5 Bar. Dit betekent het volgende voor de verschillende maten tyleenslang:
- 16mm: 0,6m3/uur
- 20mm: 1,2m3/uur
- 25mm: 2,1m3/uur
- 32mm: 4,4m3/uur
- 40mm: 6,7m3/uur
- 50mm: 12,1m3/uur
Maat tyleen waterleiding buiten
Wil je een waterleiding buiten aanleggen voor bijvoorbeeld een kraan in de schuur of in de buitenkeuken en heb je een gemiddelde tuin naar de normen in Nederland? Voor een kraan in de garage of schuur vlakbij jouw huis, met een perceel dat niet groter is dan 1000m2, is een tyleenslang met een diameter van 16mm voldoende. Let je er wel op dat tyleenslang niet geschikt is voor warm water, warmer dan 40 graden in verband met legionella risico.
Maten tyleen beregening tuin
We adviseren je om zoveel mogelijk dezelfde diameter toe te passen bij het aanleggen van een beregeningssysteem. Zo houd je zo min mogelijk reststukken over. Heb je een tuin van maximaal 100m2, dan voldoet een tyleenslang met een diameter van 25mm. Deze maat tyleen kun je zowel gebruiken voor de basisleiding als voor de afsplitsingen naar de individuele sproeiers of druppelslang.
Ga je een beregeningspomp gebruiken om de sproeiers en/of de druppelslang in de tuin van water te voorzien? Dan adviseren wij om een tyleenslang van 32mm te gebruiken. De diameter die je kiest is wel afhankelijk van de capaciteit van de pomp die je voor de beregening gebruikt en de installatie. Als uitgangspunt kun je aanhouden dat voor systemen voor de beregening op een waterleiding een tyleenslang met een diameter van 25mm een juiste maat is.
Bij systemen voor beregening op een beregeningspomp adviseren wij om te beginnen met een tyleenslang in de maat 32mm. Daarna kun je aftakkingen maken met maximaal 3 sproeiers op een tyleenslang met een diameter van 25mm.
Koppelingen en compatibiliteit
Omdat tyleenslangen op buitendiameter worden gemeten, zijn tyleenkoppelingen hier ook op afgestemd. Het is daarom belangrijk dat je altijd dezelfde maat aanhoudt bij het kiezen van hulpstukken. Een 25 mm koppeling past alleen op een 25 mm tyleenslang, ongeacht de wanddikte. Dit maakt het systeem overzichtelijk, maar betekent ook dat je goed moet controleren welke maat je gebruikt.
Conclusie
Een veelgemaakte fout is dat men denkt dat de genoemde maat de binnenmaat is. Dit kan leiden tot verkeerde verwachtingen over de waterdoorvoer. In werkelijkheid kan de binnendiameter flink verschillen afhankelijk van de wanddikte en SDR-waarde van de slang.
De maat van een tyleenslang wordt bepaald door de buitendiameter, maar voor de prestaties van het systeem is vooral de binnendiameter van belang. Deze wordt beïnvloed door de wanddikte en SDR-waarde.
- De opgegeven maat is de buitendiameter
- De binnendiameter bepaalt de doorstroming
- Wanddikte heeft invloed op sterkte én capaciteit
Door hier goed rekening mee te houden, maak je een keuze die zorgt voor een efficiënt en betrouwbaar leidingsysteem.
Wil je meer weten over tyleen?
Lees dan hier meer over
- Wat is tyleen precies?
- Wat is HDPE?
- Wat is ZPE?
- Wat is de SDR-klasse?
- Waterleiding met tyleenslang aanleggen
- Tyleenkoppeling aansluiten
PVCVoordeel: Beter en sneller dan zelf naar de winkel!
